Λέσβος : το νησί της Σαπφούς, του Θεόφιλου, του Ελύτη , του Μυριβήλη…
Ο τόπος με τις απίστευτες φυσικές ομορφιές, την ένδοξη ιστορία, τα αξιόλογα ιστορικά και γεωλογικά μνημεία, τις ιαματικές πηγές , τους αναρίθμητους αρχαιολογικούς χώρους. Έχει αναδείξει πολλές προσωπικότητες από την αρχαιότητα μέχρι και σήμερα.
Εύφορο νησί με έντονες εναλλαγές τοπίων, ορεινά χωριά με παραδοσιακή αρχιτεκτονική όπου αναβιώνουν τα πατροπαράδοτα ήθη και έθιμα, απέραντες μαγευτικές παραλίες για κάθε γούστο, μικρά ψαροχώρια αλλά και μεγάλα κοσμοπολίτικα θέρετρα γοητεύουν κάθε επισκέπτη. Αποτελεί ένα δημοφιλή ταξιδιωτικό προορισμό για κάθε γούστο και ηλικία. Η τουριστική υποδομή είναι πολύ αναπτυγμένη σε όλα τα επίπεδα και ο επισκέπτης φεύγει από το νησί με τις καλύτερες εντυπώσεις.
Πρωτεύουσα του νησιού είναι η όμορφη ΜΥΤΙΛΗΝΗ, που αποτελεί το εμπορικό, διοικητικό και τουριστικό κέντρο του νησιού. Είναι χτισμένη πάνω σε λόφο και απλωμένη αμφιθεατρικά γύρω από την παραλία με τα εντυπωσικά νεοκλασικά κτίρια.

Πρόκειται για μία σύγχρονη πόλη που συνδυάζει απόλυτα το παραδοσιακό στοιχείο με τις σύγχρονες ανέσεις. Στην κορυφή δεσπόζει στο κάστρο που ξεπηδά μέσα από το πευκοδάσος.
Γύρω από το κάστρο εκτείνεται το πευκοδάσος Τσαμάκια και στην αρχή της προβλήτας του λιμανιού, δίπλα στη θάλασσα, υψώνεται το Αγαλμα της Ελευθερίας κατασκευασμένο από μπρούτζο με μαρμάρινη βάση. Τις πολυάριθμες συνοικίες της πόλης κοσμούν πλήθος από διατηρητέα αρχοντικά μέγαρα, δείγματα της ακμής της πόλης κατά το παρελθόν, προσδίδοντάς της μιά αιρστοκρατική φινέτσα.
Το παλιό τμήμα της πόλης είναι πυκνοδομημένο, με στενά και γραφικά δρομάκια.
Τα σημαντικότερα αξιοθέατα της πόλης είναι :
Το Κάστρο χτισμένο πάνω στα αρχαία ερείπια. Στο χώρο αυτό δίνονται παραστάσεις και συναυλίες.
Το Ελληνιστικό θέατρο στην περιοχή της Αγίας Κυριακής
Τα ερείπια της μεταρωμαϊκής έπαυλης (σπίτι του Μενάνδρου)
Τα λείψανα από το πολυγωνικό τείχος της αρχαίας Μυτιλήνης (5ος π.Χ. αιώνας)
Το τετράγωνο κτίριο όπου ενταφιάζονταν οι χριστιανοί μάρτυρες.
Το μεγάλο νεκροταφείο του 4ου και 3ου π.Χ. αιώνα
Επίσης πολλά παραδοσιακά σπίτια, αρχοντικά και νεοκλασικά κτίρια, ο Άγιος Θεράπων (18ος αιώνας), η Μητρόπολη (17ος αιώνας) και πολλές άλλες εκκλησίες στην πόλη και γύρω από αυτή και το Αρχαιολογικό μουσείο (τηλ. 22510 22087). Εκεί εκθέτονται ειδώλια, κεραμικά και κοσμήματα από την Προϊστορική έως τη Ρωμαϊκή εποχή. Εκτός των πολύ σημαντικών εκθεμάτων που ήρθαν στο φως από ανασκαφές που έγιναν στο νησί, μεγάλη εντύπωση προκαλούν τα ψηφιδωτά από το σπίτι του Μενάνδρου. Αξίζει επίσης να επισκεφθεί κανείς το Βυζαντινό Εκκλησιαστικό Μουσείο (τηλ. 22510 28916) που στεγάζεται στον περίβολο της εκκλησίας του Αγίου Θεράποντος όπου εκτίθενται χρυσοκέντητα άμφια και παλαίτυπα βιβλία, το μουσείο Λαϊκής Τέχνης (τηλ. 22510 41388) στο παλιό λιμεναρχείο, το μουσείο Θεοφίλου (τηλ. 22510 41644) στη Βαρειά σε απόσταση 3,5 χιλιομέτρων από την πόλη όπου εκθέτονται έργα του ιδίου εμπνευσμένα από την ιστορία, τη μυθολογία και τη λαογραφία και το μουσείο Μοντέρνας Τέχνης (τηλ. 22510 23372) που βρίσκεται κοντά στο μουσείο Θεόφιλου.
Η Μυτιλήνη είναι μία σύγχρονη πόλη με άριστη τουριστική υποδομή. Λειτουργούν ξενοδοχεία όλων των κατηγοριών, ταβέρνες με εκλεκτούς νησιώτικους μεζέδες, απολαυστικό ψάρι σε συνδυασμό με το ονομαστό Λεσβιακό ελαιόλαδο, το ψητό χταπόδι και το παγκοσμίως γνωστό ούζο Μυτιλήνης. Η νυχτερνή διασκέδαση είναι πολύ έντονη και ικανοποιεί όλες τις ηλικές και γούστα. Υπάρχουν πολλά μπαράκια και κλαμπ καθώς και κέντρα διασκέδασης με ζωντανή μουσική. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο δήμος διοργανώνει διάφορες πολιτιστικές εκδηλώσεις, θεατρικές παραστάσεις και μουσικές συναυλίες, ενώ στην πόλη υπάρχει κινηματογράφος.
Ακολουθώντας το παραλιακό δρόμο βορειοδυτικά της Μυτιλήνης, συναντάμε τα χωριά : Μόρια (6 χιλιόμετρα βόρεια) με ερείπια ρωμαϊκού υδραγωγείου μήκους 1.70 μέτρων με 17 τόξα, Θερμή (11 χιλιόμετρα βόρεια) παραδοσιακό χωριό με πύργους και πλακόστρωτα σοκάκια, ιαματικές πηγές γνωστές από την αρχαιότητα και το μοναστήρι του Αγίου Ραφαήλ στο ύψωμα Καρυές, που κάθε χρόνο δέχεται χιλιάδες πιστούς από κάθε Ελληνική γωνιά.
36 χιλιόμετρα βόρεια της πρωτεύουσας βρίσκεται ο παραδοσιακός οικισμός ΜΑΝΤΑΜΑΔΟΣ με πολλά πατροπαράδοτα έθιμα και λαϊκά πανηγύρια (μοναδικό είναι το πανηγύρι του ταύρου), εργαστήρια αγγειοπλαστικής και ξυλογλυπτικής, πολλές εκκλησίες και μονές. Η πιο γνωστή είναι αυτή του Ταξιάρχη, του προστάτη του νησιού, που χτίστηκε το 1770 και στο εσωτερικό της φυλάσσεται η θαυματουργή εικόνα του Αγίου. Υπάρχουν επίσης ερείπια μεσαιωνικού κάστρου, βυζαντινού φρουρίου και λαξευτοί τάφοι σε μικρή απόσταση από το χωριό.
46 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της πρωτεύουσας συναντάμε τη ΣΥΚΑΜΝΙΑ, πατρίδα του Στρατή Μυριβήλη και ΣΚΑΛΑ ΣΥΚΑΜΝΙΑΣ σε καταπληκτικό τοπίο.

Στην ίδια διαδρομή και σε απόσταση 62 χιλιομέτρων από τη Μυτιλήνη, συναντάμε τη ΜΗΘΥΜΝΑ (ή ΜΟΛΥΒΟ).

Ο Μόλυβος είναι μια από τις πιο τουριστικές περιοχές της Λέσβου. Είναι σκαρφαλωμένη στο βράχο με το βυζαντινό κάστρο στην κορυφή. Είναι μιά πόλη όπου κυριαρχεί η ντόπια αρχιτεκτονική, πολλά αρχοντικά του 18ου αιώνα, αξιόλογες εκκλησίες, ερείπια της αρχαίας πόλης – μίας από τις σπουδαιότερες του νησιού και πατρίδα του κιθαρωδού Αρίωνα – , ρωμαϊκό υδραγωγείο, λουτρά, χαρακτηριστικές βρύσες, αρχαιολογική συλλογή και βιβλιοθήκη.
Αξίζει επίσης να επισκεφθεί κανείς το Αρχαιολογικό Μουσείο της πόλης όπου εκτίθενται ευρήματα από ανασκαφές που έγιναν στην αρχαία Μήθυμνα, καθώς και τα σπίτια όπου έζησαν ο Αργύρης Εφταλιώτης και ο Ηλίας Βενέζης.
Στη συνέχεια, βρίσκεται η ΠΕΤΡΑ γνωστό και πολύ ανεπτυγμένο τουριστικό θέρετρο με υπέροχη αμμουδιά, πυκνή βλάστηση και την εκκλησία της Παναγιάς της Γλυκοφιλούσας , πάνω σε βράχο – πέτρα, όπου και οφείλεται το όνομα του χωριού.
Η ΑΝΤΙΣΣΑ βρίσκεται 76 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Μυτιλήνης. Είναι μιά μεσόγεια κωμόπολη χτισμένη σε ύψος 300 μέτρων, ενώ τα ερείπια της αρχαίας ομώνυμης πόλης και πατρίδας του ποιητή Τερπάνδρου βρίσκονται κοντά στη θάλασσα. Υπάρχουν σημαντικές εκκλησίες, μοναστήρια και λαογραφική συλλογή.
Το ΣΙΓΡΙ βρίσκεται 18 χιλιόμετρα ανατολικά. Είναι ένας όμορφος παραθαλάσσιος οικισμός με καλοδιατηρημένο τούρκικο κάστρο καθώς και βυζαντινά και μεσαιωνικά ερείπια στη θέση Παλιόκαστρο, ενω σε απόσταση 6 χιλιομέτρων συναντάμε το περίφημο απολιθωμένο δάσος, μοναδικό φυσικό μνημείο. Θεωρείται ένα από τα ωραιότερα σε παγκόσμια κλίμακα Μνημεία της Γεωλογικής μας Κληρονομιάς.

Ανάμεσα στο Σίγρι και στην Άντισσα, βρίσκεται η μονή Υψηλού με σπουδαία κειμήλια και χειρόγραφα.
Νοτιότερα και σε απόσταση 88 χλιλιομέτρων ΒΔ της πρωτεύουσας, βρίσκεται η μεσόγεια κωμόπολη ΕΡΕΣΟΣ, που διατηρεί το πανάρχαιο όνομά της και είναι η πατρίδα της ποιήτριας Σαπφούς. Από τα σημαντικότερα αξιοθέατα της περιοχής είναι η Ακρόπολη της αρχαίας πόλης, χτισμένη πάνω σε λόφο κοντά στην παραλία της Σκάλας. Στην ευρύτερη περιοχή του αρχαιολογικού χώρου οι ανασκαφές έφεραν στο φως σημαντικά ευρήματα, πολλά από τα οποία εκτίθενται στο αρχαιολογικό μουσείο.
Η ΣΚΑΛΑ ΕΡΕΣΟΥ, υπέροχο παραθαλάσσιο χωριό σε ηφαιστειογενές τοπίο και γνωστό τουριστικό θέρετρο.
Βαθειά στον ομώνυμο κόλπο, βρίσκεται η ΣΚΑΛΑ ΚΑΛΛΟΝΗΣ, σπουδαίο αλιευτικό κέντρο με υπέροχες αμμώδεις παραλίες και 4 χιλιόμετρα βόρεια η Καλλονή (σε απόσταση 40 χιλιομέτρων από τη Μυτιλήνη). Στον υδροβιότοπο της Σκάλας Καλλονής, βρίσκουν καταφύγιο σπάνια είδη ζώων και πουλιών, τα οποία μπορείτε να δείτε και να παρατηρήσετε καθώς και πολλά άλλα είδη που απειλούνται από εξαφάνιση, όπωςη η θαλάσσια χελώνα Caretta – caretta και η μεσογειακή φώκια Monachus – monachus.
8 χιλιόμετρα βορειοανατολικά, βρίσκεται η μεσόγεια κωμόπολη ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ με τα γνήσια παραδοσιακά σπίτια και το ομώνυμο εκκλησάκι μέσα σε σπηλιά. Στο χωριό γίνεται το πανηγύρι του ταύρου και παραδοσιακό καρναβάλι.
Στην περιοχή βρίσκονται τα μοναδικά σε όλη την Ελλάδα ερείπια κτιρίων αιολικού ρυθμού (στην Κλοπεδή), λείψανα βυζαντινού φρουρίου, ερείπια μεγάλου ναού της Αφροδίτης, υπολείμματα της αρχαίας Πύρρας, παλαιοχριστιανική βασιλική του Αγίου Γεωργίου και το ονομαστό μεσαιωνικό γεφύρι της Κρεμαστής. Η λαογραφική συλλογή του χωριού περιέχει σημαντικά εκθέματα.
Στην είσοδο του κόλπου της Καλλονής και σε απόσταση 45 χιλιομέτρων δυτικά της πρωτεύουσας, βρίσκεται η γραφική κωμόπολη ΠΟΛΙΧΝΙΤΟΣ με εντυπωσιακά πέτρινα σπίτια.
Αξιόλογη είναι η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου, το μοναστήρι του Δαμανδρίου (12ος αιώνας), τα ερείπια Πύργου στο Λισβόρι και το παραθαλάσσιο χωριό Βασιλικά. Η περιοχή φημίζεται για τις θερμές ιαματικές της πηγές, οι θεραπευτικές ιδιότητες των οποίων ήταν γνωστές από την αρχαιότητα.
Στον Πολιχνίτο γίνονται πολλά πανηγύρια με τοπικό χρώμα και ο παραδοσιακός «Κλήδονας» με τις φωτιές του Αη-Γιάννη.
5 χιλιόμετρα νότια του Πολιχνίτου, συναντάμε το μεσόγειο χωριό Βρίσα και στην παραλία τα ΒΑΤΕΡΑ κοντά στο ακρωτήρι Άγιος Φωκάς. Στην περιοχή υπάρχουν αξιόλογες εκκλησίες και αρχαίος πύργος.
25 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της πόλης, βρίσκεται το μεσόγειο κεφαλοχώρι Παππάδος μέσα σε καταπράσινο κάμπο και στην παραλία, στην είσοδο του κόλπου της Γέρας, το Πέραμα.
Σε μικρή απόσταση, στο χωριό Σκόπελος, είναι η εκκλησία της Αγίας Μαγδαληνής με πρωτοχρισταινικές κατακόμβες.
42 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Μυτιλήνης, βρίσκεται το ΠΛΩΜΑΡΙ η μεγαλύτερη κωμόπολη και μεγαλύτερο λιμάνι του νησιού μετά τη Μυτιλήνη, με πολύ καλή ρυμοτομία, εντυπωσιακά αρχοντικά και πλούσιο πράσινο. Είναι γνωστή για το ούζο, τους ελαιώνες και τις υπέροχες αμμουδιές της. Η θέα από το εκκλησάκι του Προφήτη Ηλία στην κορυφή της πόλης είναι μαγευτική. Διαθέτει αξιόλογη λαογραφική συλλογή, εκκλησιαστικό μουσείο και σημαντικές εκκλησίες. Σε μικρή απόσταση, με δύσκολη πρόσβαση υπάρχουν εντυπωσιακές σπηλιές. Το Πλωμάρι φημίζεται για τη παραγωγή του ομώνυμου ούζου, του δημοφιλέστερου παραδοσιακού προϊόντος του νησιού. Στις εγκαταστάσεις ουζοποιϊας λειτουργεί και μουσείο ούζου.
Στα ορεινά του Πλωμαρίου, βρίσκεται το Μεγαλοχώρι , ένα χωριό πνιγμένο στο πράσινο. Είναι γνωστό και ως Καμένο Χωριό, λόγω του ότι είχε καεί ολοσχερώς από μεγάλη φωτιά και ξανακτίστηκε από την αρχή.
28 χιλιόμετρα δυτικά της πρωτεύουσας βρίσκεται η πανέμορφη ΑΓΙΑΣΟΣ, χτισμένη αμφιθεατρικά στις παρυφές του Ολύμπου, με γραφικά πλακόστρωτα δρομάκια, πετρόκτιστα σπίτια, πολλά πλατάνια, εργαστήρια αγγειοπλαστικής και ξυλογλυπτικής, πλούσιες παραδόσεις, τοπικές εκδηλώσεις και πανηγύρια.
Οι Απόκριες και η Καθαρή Δευτέρα γιορτάζονται με τον πατροπαράδοτο τρόπο που έχει τις ρίζες του στη διονυσιακή λατρεία. Στην εκκλησία της Παναγίας, φυλάσσεται πολύτιμη εικόνα της Παναγίας της Βρεφοκρατούσας έργο του ευαγγελιστή Ιωάννη, που έφερε ιερομόναχος από τα Ιεροσόλυμα στις αρχές του 8ου αιώνα. Στο χώρο της εκκλησίας λειτουργεί και εκκλησιαστικό μουσείο όπου εκθέτονται σπάνια θρησκευτικά κειμήλια, καθώς και λαογραφικό μουσείο.
ΠΑΡΑΛΙΕΣ
Σε ολόκληρο το νησί, υπάρχουν παραλίες για όλα τα γούστα : πολυσύχναστες και απόμερες, οργανωμένες και μη, αμμώδεις , βοτσαλωτές ή βραχώδεις.
Στην περιοχή της Μυτιλήνης, πολύ όμορφη είναι η άρτια οργανωμένη παραλία Τσακμάκια κάτω από το κάστρο ενώ λίγο νοτιότερα η Χαραμίδα και ο Άγιος Ερμογένης. Στο δρόμο προς αεροδρόμιο εκτείνονται επίσης οι οργανωμένες παραλίες Βίγλα και Νεάπολη.
Στην τουριστικά αναπτυσσόμενη περιοχή της Θερμής (βόρεια της Μυτιλήνης) ξεχωρίζουν οι βοτσαλωτές παραλίες στη Σκάλα Mυστεγνών και Σκάλα Ν. Κυδωνιών, η παραλία Kανόνι στους Πύργους Θερμής και η παραλία στο Πεταλίδι. Λειτουργούν ξενοδοχεία και ενοικιαζόμενα δωμάτια κάθε κατηγορίας και πολλές ταβέρνες που σερβίρουν πιάτα από τοπικές γεύσεις.
Ο Μόλυβος έχει γνωρίσει τεράστια τουριστική ανάπτυξη. Διαθέτει μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες, ενοικιαζόμενα διαμερίσματα και δωμάτια, πολλές ταβέρνες και καφε μπαρ. Η ομώνυμη παραλία φημίζεται για την άρτια οργάνωσή της και κυρίως για τη φυσική ομορφιά της.
Σε απόσταση 4 χιλιομέτρων από το Μόλυβο, βρίσκεται η μαγευτική παραλία της Εφταλούς με τη μοναδική θέα που φτάνει ως τα μικρασιατικά παράλια. Η παραλία είναι εκπληκτική με πεντακάθαρα νερά.
H Πέτρα και η Άναξος, με τις οργανωμένες αμμουδερές παραλίες τους, αποτελούν πόλο έλξης των επισκεπτών, ενώ η γραφική Tσιχράντα λίγα χιλιόμετρα δυτικότερα είναι πιο ήσυχη και απομονωμένη. Η Πέτρα είναι μία απέραντη αμμώδης παραλία μήκους 3 χιλιομέτρων περίπου με πεντακάθαρα νερά και δυνατότητα για όλα τα θαλάσσια σπορ. Στην Πέτρα υπάρχουν τουριστικά καταλύματα όλων των κατηγοριών. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι εδώ παράγεται ούζο εξαιρετικής ποιότητος και ότι κάθε Αύγουστο διοργανώνεται η γιορτή της σαρδέλας.
Στην Άντισσα ξεχωρίζουν οι παραλίες Γαβαθά, Κάμπος και Λάψαρνα. Στο Σίγρι, ένα ψαράδικο χωριό με λιμάνι υπάρχει οργανωμένη παραλία μέσα στον οικισμό και η ερημική παραλία της Φανερωμένης. Ο Γαβαθάς εκτός της μαγευτικής παραλίας του, προσφέρει και ένα ειδυλλιακό ηλιοβασίλεμα από το ξωκλήσι του χωριού.
Πανέμορφη είναι η άρτια οργανωμένη παραλία στη Σκάλα Καλλονής με ψιλή άμμο και ζεστά νερά. Έχει πλούσια τουριστική υποδομή με ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα διαμερίσματα και δωμάτια. Στην περιοχή υπάρχουν πολλές ταβέρνες και μεζεδοπωλεία, όπου θα δοκιμάσετε τις μοναδικές τοπικές σπεσιαλιτέ. Ξεχωριστή θέση κρατούν οι περίφημες σαρδέλες Καλλονής, το κρασάτο χταπόδι, το λαδοτύρι Μυτιλήνης συνοδευόμενα από το ονομαστό ούζο Μυτιλήνης.
Σε μικρή απόσταση, βρίσκονται οι λιγότερο πολυσύχναστες παραλίες των Παρακοίλων και της Αποθήκας.
Τα Βατερά είναι η μεγαλύτερη αμμώδης και άρτια οργανωμένη παραλία του νησιού, μήκους 8 χιλιομέτρων που κάθε καλοκαίρι κατακλύζεται από τουρίστες. Διαθέτει άριστη τουριστική υποδομή με ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα διαμερίσματα και δωμάτια καθώς και μεγάλη μονάδα camping.
Στον Πολιχνίτο θα βρείτε τις οργανωμένες παραλίες της Σκάλας Πολιχνίτου και της Nυφίδας. Όμορφες παραλίες υπάρχουν επίσης στη Σκάλα Βασιλικών και στην Αχλαδερή.
Το Πλωμάρι είναι από τις πιο ανεπτυγμένες τουριστικά περιοχές της Λέσβου και πόλος έλξης χιλιάδων επισκεπτών κάθε χρόνο, καθώς διαθέτει άρτια τουριστική υποδομή.
Στις δεκάδες ταβέρνες και μεζεδοπωλεία που υπάρχουν θα δοκιμάσετε τους μοναδικούς τοπικούς μεζέδες συνοδευόμενους με το διάσημο ούζο Πλωμαρίου. Στο Πλωμάρι υπάρχουν οι παραλίες Άγιος Ισίδωρος ( γνωστό τουριστικό θέρετρο) , Μελίντα, Δρότα και Αμμουδέλι.
Η Ερεσός αποτελεί επίσης μεγάλο τουριστικό θέρετρο καθώς διαθέτει μια από τις πιο όμορφες παραλίες του νησιού. Λειτουργεί μεγάλος αριθμός τουριστικών καταλυμάτων κάθε κατηγορίας και πολλά κέντρα διασκέδασης.
ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ
Η Λέσβος φημίζεται για την τοπική κουζίνα της. Την πρωτοκαθεδρία κρατά το παγκοσμίως γνωστό ούζο που παράγει το νησί.
Νοστιμότατα είναι τα κολοκυθολούλουδα, οι κολοκυθοκεφτέδες, οι γκιουζελμέδες, οι κρεμμυδόπιτες, τα τυριά και φυσικά τα ψάρια και θαλασσινά όπου ξεχωριστή θέση κρατούν τα χταπόδια, τα γεμιστά καλαμάρια και οι ψητές σαρδέλες.